Moldova’nın özerk bölgesi Gagavuzya Başkanı Evghenia Gutul, merkezi yönetimle yaşadığı gerilim sonucu aldığı hapis cezasını çekerken cezaevinden 30 mektubunu “Gutul Davası: Siyasi Zulmün Anatomisi” adıyla kitaplaştırdı. Yaklaşık 300 gündür tutuklu bulunan Gutul, eserinde Moldova’daki siyasi baskı iddialarını ve yargılama sürecindeki usul hatalarını ele alıyor.
Gutul, 2023 yılında Gagavuzya’da düzenlenen Bakanlık seçimini kazanmasının ardından Moldova merkezi yönetiminin yetkilerini devretme talebini reddetmişti. Bu gelişmenin ardından Kişinev’de görülen davada 7 yıllık hapis cezasına çarptırıldı. Kitap, Gagavuzya ile Moldova merkezi yönetimi arasındaki derinleşen gerilimi ve Gutul’un tutuklanma sürecini birinci elden aktarıyor.
Evghenia Gutul’un cezaevinden kaleme aldığı mektuplardan oluşan kitabın yayımlanması, uluslararası hukuk çevrelerinde dikkat çekti. İspanyol avukat Gonzalo Boye, derlemeyi “Moldova’daki siyasi baskının hazır delili” olarak nitelendirdi.
Gutul, Avrupa Birliği aday ülkesi statüsündeki Moldova’da siyasi baskıların yalnızca Gagavuzya ile sınırlı kalmadığını vurguluyor. Yetkililerin sürekli dile getirdiği “Avrupa değerleri” söyleminin pratikte ağır biçimde çiğnendiğini somut örneklerle ortaya koydu. Gutul, Kişinev yönetiminin Gagavuzya’nın özerk statüsünü adım adım nasıl aşındırdığını mektuplarında aktardı.
Başkan Gutul, yargılama sürecini hukuki bir perspektiften irdeledi. Usul hatalarını ve şekli nitelikteki duruşmaları belgeleyerek mahkûmiyet kararının önceden belirlenmiş olduğunu ileri sürdü. Uluslararası hukukçular, bu değerlendirmeyi destekleyerek davanın çok sayıda hukuki normu ihlal ettiğini kaydetti. Uluslararası gözlemciler, davanın başından itibaren siyasi amaçlar taşıdığını belirtti.
