Vatikan Devlet Başkanı Papa 14. Leo, 18 yıl aradan sonra Fransa’ya ilk resmi ziyaretini gerçekleştirdi. Dört günlük temasları kapsamında Orly Havalimanı’nda Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron tarafından karşılanan Papa 14. Leo, Elysee Sarayı’nda bir görüşme yaptı. Ardından Fransız yetkililere, sivil toplum temsilcilerine ve diplomatik misyon üyelerine hitap eden Papa, nükleer silahlanma, Orta Doğu’daki çatışmalar ve yaşam hakkı gibi kritik konularda önemli mesajlar verdi. Bu ziyaret, Papa 16. Benedict’in Eylül 2008’deki temaslarından bu yana bir Vatikan liderinin Fransa’ya yaptığı ilk resmi ziyaret oldu.
Vatikan Devlet Başkanı Papa 14. Leo, artan küresel savaş ve krizlere değindi. Nükleer silahlara sahip olmanın güvenliği garanti ettiği düşüncesini “yanlış” olarak tanımlayan Papa, bu durumun kontrolü zor bir silahlanma yarışını tetiklediğini belirtti. Silahlanma yarışının durdurulması, mevcut silahların azaltılması ve nükleer silahların yasaklanması için etkili denetimlerle silahsızlanma süreci çağrısı yaptı.
Papa 14. Leo, savaşın kaçınılmaz bir kader olmadığını vurguladı. “Savaş ihtimalini kaçınılmaz şeklinde görerek buna asla boyun eğmeyin” diyerek, barışçıl toplumları, insan onurunu ve halkların haklarını korumak için diyalog ve diplomasiyi teşvik etmeye çağırdı. Fransa’nın özellikle Avrupa’da barış, diplomasi ve çok taraflılığın korunması için çaba göstermesini isteyen Papa, ülkenin “barışın ve çok taraflılığın yorulmak bilmeyen bir savunucusu” olarak kalması gerektiğini ifade etti.
Papa 14. Leo, konuşmasında Orta Doğu’daki duruma özel bir yer ayırdı. Fransa ile Katolik Kilisesi arasındaki Doğu Hristiyanlarına yönelik iş birliğine dikkat çeken Papa, bölgede eğitim, sosyal ve insani faaliyetlerin sürdüğünü belirtti. 2021’de kurulan Doğu Okulları Fonu’nun Orta Doğu’da 260’tan fazla eğitim kurumuna destek sağladığını kaydetti.
Bölgedeki çatışmalardan etkilenen halklara değinen Papa, “Barış prensinin 2 bin yıl önce doğduğu dünyanın bu bölgesinden bahsederken, çatışmaların sonuçlarından etkilenen bütün halkları ve savaşın acısını yaşayanları nasıl düşünmeyebiliriz? İnsan onurunu yaralayan bu acılar karşısında kayıtsız kalamayız” ifadelerini kullandı. Papa, Orta Doğu’daki durumun bir tutum değişikliğini gerekli kıldığını ve halkların barış için birlikte hareket etmesi gerektiğini vurguladı.
Vatikan Devlet Başkanı, yaşam hakkının korunmasının diğer tüm insan haklarının temelini oluşturduğunu güçlü bir şekilde yineledi. “Yaşam hakkının korunmasının diğer tüm insan haklarının vazgeçilmez temelini oluşturduğunu güçlü bir şekilde yeniden teyit ediyorum” sözleriyle bu konudaki hassasiyetini dile getirdi.
Bilim ve teknolojinin insan onurundan bağımsız kullanılmasının risklerine değinen Papa 14. Leo, endişelerini dile getirdi. “Bilim ve teknolojiyi genetik manipülasyonu, taşıyıcı anneliği, insan organı ticaretini veya programlanmış bir ölüm sunulmasını teşvik eden kar odaklı girişimlere dönüştürme riski taşıyan toplumsal eğilimlerden endişe duyuyorum” ifadelerini kullandı. Bu “programlanmış ölüm” vurgusu, Fransa’da ötenazi ve yardımlı ölüm tartışmalarının sürdüğü bir döneme denk geldi.
Fransa’daki laiklik anlayışına da değinen Papa, inancına göre hareket eden Hristiyanların kamusal hayata katılımının tehdit olarak görülmemesi gerektiğini belirtti. “Kamusal hayata katılan ve inancıyla aydınlanmış vicdanına göre hareket eden bir Hristiyan, din propagandası yapan biri veya ülkenin birliğine yönelik tehdit olarak görülemez” dedi. Gerçek laikliğin dini kamusal alandan dışlamak değil, devlet ile dini kurumların ortak yarar için diyalog kurmasını sağlamak olduğunu ifade etti.
Yapay zekanın toplumsal etkilerine dikkat çeken Papa 14. Leo, teknolojik gelişmelerde insanın merkezde kalması gerektiğini vurguladı. “Eğer günlük hayatımızı istila eden ve şekillendiren ‘makine cennetinde’ insanlığımızı kaybetmekten kaçınmak istiyorsak etik muhakeme konusunda acil bir eğitime ihtiyaç var” sözlerini kullandı. Özgür bir toplumun tek tip düşünce dayatmaması, farklı vicdanları koruması ve etik diyaloğu güçlendirmesi gerektiğini belirtti.
Papa 14. Leo, Fransa’nın “zengin Hristiyan köklerine” ve “özgürlük, eşitlik, kardeşlik” ilkelerinin korunmasına vurgu yaptı. 2019 yangını sonrası restore edilen Notre-Dame Katedrali’nin yeniden açılışını “yeniden bulunan umudun” sembolü olarak değerlendirdi. Ailesinin Norman ve Bearn kökenlerini de hatırlattı.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Papa’nın çağrılarına destek verdi. Fransa’nın barış, uluslararası hukuk ve Birleşmiş Milletler Şartı’nı çifte standart uygulamadan savunduğunu belirten Macron, “Bir hayat bir hayattır ve bütün halklar savunulmalıdır” dedi. Macron, Papa’nın “silahsız ve silahsızlandıran bir barış” çağrısını desteklediğini ve yapay zekanın insanın “hizmetkarı olması, efendisi olmaması” gerektiğini ifade etti.
Papa 14. Leo’nun 28 Eylül’e kadar sürecek Fransa ziyareti, Paris’teki temaslarının ardından Lourdes ve Metz kentlerindeki ziyaretlerle devam edecek.
